Judo w Polsce

: Function ereg() is deprecated in /var/www/clients/client3/web5/web/modules/paging/paging.module on line 106.

W 1908 roku nakładem wydawnictwa M. Arcta wydana została książka H. Irwinga Hancocka pt. "Japoński system trenowania ciała dla młodzieży" w tłumaczeniu Wojciecha Szukiewicza. Rok później, Zygmunt Kłośnik, publikuje w Warszawie swoją książkę pt. " Dżiu-dżitsu, czyli źródło zdrowia, siły i zręczności". Jednak była to osamotnione pozycja i dopiero w okresie międzywojennym, głównie w środowiskach policyjnych i wojskowych zaczęto ćwiczyć różne elementy samoobrony opartej na jujutsu, które ćwiczono wg podręczników. Taką „biblią” w owym czasie była francuska książka z 1908 roku H. Irvinga Hancoka i H. Katsukuma „Traite complet de Jiu-Jitsu Methode Kano”. Jednak już niedługo, w latach 20-tych i 30-tych kilka pozycji o jujutsu ukazało się w języku polskim, autorami ich byli: Henryk Szot-Jeziorowski, Czesław Stronczak, Kazimierz Laskowski. W latach trzydziestych pewne elementy jujutsu zostały wprowadzone do programów nauczania Akademii Wojskowych oraz do szkolenia polskiej policji państwowej. Czołową postacią tamtych lat był Kazimierz Laskowski instruktor Centralnego Instytutu Wychowania Fizycznego w Warszawie.

Jednak, dopiero w 02.12.1946 r. z inicjatywy kierownika szkolenia praktycznego Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie, mjr mgr Mariana Skierczyńskiego, samoobronę wprowadzono do obowiązujących w tej uczelni programów nauczania. Przedmiot samoobrona – jujutsu określane było wówczas jako judo. Wykładowcą był Czesław Borejsza, kierownik Działu Ciężkiej Atletyki. Pierwsza, „sekcja judo”, zorientowana raczej na propagowanie technik samoobrony i bliższa jujutsu niż systemowi stworzonemu przez Jigoro Kano, powstała w 1949 roku przy AWF w Warszawie. Sekcja ta działała w ramach Działu Ciężkiej Atletyki. Sekcję prowadził Czesław Borejsza oraz Tadeusz Kochanowski, działali w niej ówcześni studenci AWF m.in.: Kazimierz Gan, Krzysztof Kondratowicz, Mikołaj Kozak, Józef Styczyński i Zbigniew Szanser. W owym czasie zorganizowano wiele imprez, publicznych pokazów, propagujących sztukę samoobrony. W 1950 roku odbył się tzw. "pierwszy krok judowy", podczas którego prezentowane były różne techniki obronne i kontratakujące jujutsu. Formami propagandy samoobrony - jujutsu w tym czasie w warszawskiej AWF były także tzw. "obrazy judowe", polegające na demonstrowaniu uprzednio specjalnie przygotowanych układów technik jujutsu, samoobrony i judo. Wszystkie te pokazy i "obrazy" były zazwyczaj dość atrakcyjne i jako „nowość” przyciągały wielu obserwatorów, entuzjastów sztuk walk rodem z Japonii.

Ważny dla dalszego rozwoju judo w Polsce był przyjazd na studia w 1950 roku do warszawskiej AWF Adama Nidzgórskiego, a na Politechnikę Warszawską - Henryka Gielca. Byli to repatrianci z Francji. Przywieźli do kraju ojczystego znajomość zasad technik judo, opartych na systemie M. Kawaishi, wysokie umiejętności (posiadali 4 kyu) i zapał by skierować w Polsce tę dyscyplinę na właściwe tory. To Adam odkrył, że na pokazach demonstrowane są głównie techniki jujutsu i nazwa judo jest nieuprawniona. W 1951 roku - bezpośrednio po ukończeniu studiów na warszawskiej Akademii WF - do pracy przystąpił mgr Tadeusz Kochanowski, wielki entuzjasta, gorliwy propagator judo i jujutsu, wychowawca wielu instruktorów i trenerów w tej specjalności. Również w tym roku Adam Nidzgórski został poproszony o prowadzenie zajęć judo, a od 1952 roku specjalizacji judo. Pierwsze dojo w Polsce naturalną siłą rzeczy powstało na Warszawskiej AWF, mieściło się w piwnicach pod budynkiem głównym AWF zwanym „Hadesem”. W tym samym roku powstała pierwsza „prawdziwa” sekcja judo w klubie AZS AWF Warszawa. Pierwszych dyplomowanych trenerów dochowano się już w 1953 roku (m.in. Bogusław Skut, Adam Święc, Waldemar Kołaczkowski). Już w tych latach judo zdobywało popularność wśród kobiet. Jedną z pierwszych kobiet uprawiających judo była Celina Szulc-Widomska, wówczas pracownik naukowy zakładu ciężkiej atletyki, przez trzydzieści lat szkoliła kadry trenerskie i instruktorskie polskiego judo. Drugą sekcją judo zorganizowano w warszawskiej Gwardii w 1953 roku, początkowo oparta była na zapaśnikach, jej założycielem i wieloletnim trenerem był Jerzy Banaszak.